Lean Six Sigma Nedir? Yalın Altı Sigma Rehberi
Lean Six Sigma, yalın üretim (Lean) felsefesinin israf eliminasyonu yaklaşımını ve Altı Sigma'nın (Six Sigma) istatistiksel varyasyon azaltma metodolojisini tek bir çatıda birleştiren bütünsel bir sürekli iyileştirme sistemidir. Bu yaklaşım, süreçlerdeki israf ve değişkenliğin aynı anda ele alınmasını sağlayarak organizasyonların hem daha hızlı hem de daha kaliteli çıktılar üretmesine olanak tanır.
Lean Six Sigma, günümüzde üretimden hizmet sektörüne, sağlıktan finansal hizmetlere kadar pek çok alanda kullanılan; verimlilik, maliyet azaltma ve müşteri memnuniyetini aynı anda hedefleyen en güçlü sürekli iyileştirme çerçevesidir.
Lean Six Sigma'nın Tanımı ve Temel Felsefesi
Lean Six Sigma'yı anlamak için önce iki ana bileşeni ayrı ayrı incelemek gerekir:
Yalın Üretim (Lean): Toyota Üretim Sistemi'nden (TPS) doğmuş bir felsefedir. Temel amacı, müşteriye değer katmayan tüm faaliyetleri (israf / muda) ortadan kaldırmaktır. Yalın düşünce, süreçleri hızlandırmayı ve akışı iyileştirmeyi hedefler.
Altı Sigma (Six Sigma): Motorola'da geliştirilmiş, istatistiksel verilere dayalı bir kalite metodolojisidir. Temel amacı, süreçlerdeki değişkenliğin (varyasyon) azaltılmasıdır. Hedef, milyonda 3.4 hata oranına (6 sigma seviyesi) ulaşmaktır.
Lean Six Sigma: Bu iki güçlü yaklaşımın birleşimi, organizasyonlara hem "doğru işleri yapmak" (israf eliminasyonu) hem de "işleri doğru yapmak" (hata azaltma) imkanı sunar. Sonuç olarak süreçlerde hız, kalite ve maliyet avantajı aynı anda elde edilir.
Lean, Six Sigma ve Lean Six Sigma Karşılaştırması
| Kriter | Lean (Yalın) | Six Sigma (Altı Sigma) | Lean Six Sigma |
|---|---|---|---|
| Köken | Toyota Üretim Sistemi (1950'ler) | Motorola (1986) | 1990'ların sonu - 2000'lerin başı |
| Temel Odak | İsraf eliminasyonu | Varyasyon azaltma | İsraf + Varyasyon birlikte |
| Hedef | Değer akışını hızlandırmak | Milyonda 3.4 hata | Hız + Kalite + Maliyet optimizasyonu |
| Yaklaşım | Süreçsel ve görsel | İstatistiksel ve veri odaklı | Hem süreçsel hem istatistiksel |
| Araçlar | 5S, Kanban, Değer Akış Haritalama | DMAIC, Kontrol Kartları, Regresyon | Tüm araçların entegrasyonu |
| Süreç Süresi | Kısa dönemli Kaizen olayları (1-5 gün) | Orta-uzun vadeli projeler (3-6 ay) | Esnek: Kaizen + DMAIC projeleri |
| Zayıf Yönü | Karmaşık istatistiksel sorunlarda yetersiz | İsraf türleri ve akış sorunlarını göz ardı edebilir | Kapsamlı eğitim gerektirir |
| Kültür | Sürekli iyileştirme (Kaizen) | Veri ile karar verme | Her ikisinin sentezi |
Lean Six Sigma'nın Tarihçesi
Lean Six Sigma'nın kökleri iki ayrı kıta ve endüstriyel devrime dayanır.
Toyota ve Yalın Üretimin Doğuşu (1940-1970)
İkinci Dünya Savaşı sonrası Japonya'da, sınırlı kaynaklarla üretim yapmak zorunda kalan Toyota'da Taiichi Ohno ve Shigeo Shingo, Toyota Üretim Sistemi'ni (TPS) geliştirdi. Bu sistem, JIT (Just-in-Time / Tam Zamanında Üretim), Jidoka (otomasyonla kalite), Kanban ve Kaizen gibi kavramları içerir. 1990'da James Womack ve Daniel Jones'un "The Machine That Changed the World" kitabıyla bu felsefe Batı dünyasında "Lean" olarak adlandırıldı.
Motorola ve Six Sigma'nın Doğuşu (1986)
1986'da Motorola mühendisi Bill Smith, üretim süreçlerindeki hataları istatistiksel olarak ölçmek ve azaltmak için Six Sigma metodolojisini oluşturdu. Motorola bu yaklaşımla milyarlarca dolar tasarruf etti.
General Electric ve Yaygınlaşma (1995)
Jack Welch liderliğinde General Electric (GE), Six Sigma'yı şirket stratejisinin merkezine yerleştirdi. GE, ilk beş yılda 12 milyar dolardan fazla tasarruf sağladı. Bu başarı hikayesi, Six Sigma'nın dünya çapında yayılmasını sağladı.
Lean Six Sigma'nın Ortaya Çıkışı (2000'ler)
2000'li yılların başında, özellikle Michael George'un "Lean Six Sigma" kitabıyla (2002) iki metodoloji resmi olarak birleştirildi. Organizasyonlar, sadece hataları azaltmanın veya sadece israfı kaldırmanın yeterli olmadığını; her ikisinin birlikte ele alınması gerektiğini fark etti. Bu birleşim, özellikle hizmet sektörü ve sağlık alanında büyük ilgi gördü.
DMAIC Metodolojisi ve Lean Araçların Entegrasyonu
Lean Six Sigma projelerinin omurgasını DMAIC (Define-Measure-Analyze-Improve-Control) metodolojisi oluşturur. Her aşamada hem geleneksel Six Sigma araçları hem de Lean araçları birlikte kullanılır.
DMAIC Aşamaları ve Lean Araçları Haritalandırması
| DMAIC Aşaması | Amaç | Six Sigma Araçları | Lean Araçları |
|---|---|---|---|
| Define (Tanımla) | Problemi, müşterinin sesini ve proje kapsamını belirle | Proje Charter, SIPOC Diyagramı, VOC (Müşterinin Sesi), CTQ (Kalite için Kritik) | Değer Akış Haritalama (VSM), 8 İsraf Analizi |
| Measure (Ölç) | Mevcut sürecin performansını veriyle ölç | Veri Toplama Planı, MSA (Ölçüm Sistemi Analizi), Sürecin Sigma Seviyesi, Cpk/Ppk | Çevrim Süresi Analizi, Takt Süresi, Süreçsel Verimlilik (PCE) |
| Analyze (Analiz Et) | Kök nedenleri tespit et ve doğrula | Balık Kılçığı Diyagramı, 5 Neden Analizi, Hipotez Testleri, Regresyon Analizi, ANOVA | İsraf Yürüyüşü (Gemba Walk), Darboğaz Spaghetti Diyagramı, Akış Analizi |
| Improve (İyileştir) | Çözümleri geliştir, test et ve uygula | Deney Tasarımı (DOE), Poka-Yoke, Pilot Çalışma, FMEA | 5S, Kanban, SMED, Hücresel Üretim, Standart İş, Kaizen Olayları |
| Control (Kontrol Et) | İyileştirmeleri sürdürülebilir kıl | SPC (İstatistiksel Proses Kontrol), Kontrol Kartları, Kontrol Planı | Görsel Yönetim, Günlük Yönetim Toplantıları, A3 Raporlama |
Define (Tanımla) Aşaması Detayı
Bu aşamada projenin net olarak tanımlanması sağlanır. Temel sorular şunlardır:
- Problem nedir? Süreç hangi açılardan yetersiz performans gösteriyor?
- Müşteri kim ve ne istiyor? VOC (Voice of Customer) çalışması yapılır.
- Proje kapsamı nedir? SIPOC diyagramı ile sürecin başlangıç ve bitiş noktaları, tedarikçi ve müşterileri belirlenir.
- Başarı kriteri nedir? CTQ (Critical to Quality) metrikleri tanımlanır.
Lean açıdan ise Değer Akış Haritalama (Value Stream Mapping) ile sürecin mevcut durumu görselleştirilir ve israf noktaları ön plana çıkarılır.
Measure (Ölç) Aşaması Detayı
Ölçüm aşamasında mevcut sürecin performansı sayısal olarak belirlenir:
- Ölçüm Sistemi Analizi (MSA): Veri toplama yöntemlerinin güvenilir olduğu doğrulanır.
- Sürecin Sigma Seviyesi: DPMO (Defects Per Million Opportunities) hesaplanır.
- Proses Yeterliliği: Cpk ve Ppk değerleri hesaplanır.
- Lean Metrikleri: Takt süresi, çevrim süresi ve süreçsel verimlilik (PCE = Katma Değerli Süre / Toplam Süre) ölçülür.
Analyze (Analiz Et) Aşaması Detayı
Bu aşamada veriler derinlemesine incelenerek kök nedenler bulunur:
- İstatistiksel Analiz: Korelasyon, regresyon, ANOVA ve hipotez testleri ile değişkenler arasındaki ilişkiler ortaya konur.
- Kök Neden Analizi: 5 Neden, Balık Kılçığı (Ishikawa) diyagramı ve Pareto analizi kullanılır.
- Lean Analiz: Gemba yürüyüşleri ile süreçler yerinde gözlemlenir, israf türleri sınıflandırılır.
Improve (İyileştir) Aşaması Detayı
Analiz sonrasında çözümler geliştirilir ve uygulanır:
- Deney Tasarımı (DOE): Farklı iyileştirme senaryo kombinasyonlarının etkisi bilimsel olarak test edilir.
- Lean Çözümleri: 5S ile işyeri organizasyonu, SMED ile kalıp değiştirme sürelerinin azaltılması, Kanban ile çekme sistemi kurulması, Kaizen olayları ile hızlı iyileştirmeler yapılır.
- Poka-Yoke: Hata önleme mekanizmaları tasarlanır.
- Pilot Uygulama: Çözümler küçük ölçekte test edildikten sonra yaygınlaştırılır.
Control (Kontrol Et) Aşaması Detayı
İyileştirmelerin kalıcı olmasını sağlamak için:
- Kontrol Kartları: Sürecin istatistiksel kontrol altında olup olmadığı izlenir.
- Kontrol Planı: Neyin, ne sıklıkla, kim tarafından izleneceği dokümante edilir.
- Standart İş: İyileştirilmiş süreçler standartlaştırılır ve eğitim materyalleri oluşturulur.
- Görsel Yönetim: Lean tahtalar, Andon ışıkları ve performans panoları ile süreçler herkes tarafından görülür kılınır.
Lean Six Sigma Belt Seviyeleri ve Rolleri
Lean Six Sigma, dövüş sanatlarına benzer bir belt (kuşak) sistemiyle yapılanan bir yetkinlik hiyerarşisine sahiptir. Her seviye, farklı sorumluluklar ve yetkinlikler gerektirir.
| Belt Seviyesi | Eğitim Süresi | Temel Yetkinlikler | Organizasyondaki Rol |
|---|---|---|---|
| White Belt | 1-2 gün (4-8 saat) | Lean Six Sigma temel kavramları, israf türleri, DMAIC'e genel bakış | Takım üyesi olarak projelere destek verir. Temel farkındalığın oluşturulması. |
| Yellow Belt | 2-4 gün (16-32 saat) | Temel problem çözme, veri toplama, basit analiz araçları, 5S uygulaması | Küçük ölçekli iyileştirme projelerinde aktif rol alır. Green Belt projelerine destek verir. |
| Green Belt | 5-10 gün (40-80 saat) + 1 proje | DMAIC tam uygulama, temel istatistik, hipotez testleri, Lean araçları, proses haritalama | Kendi iş alanında orta ölçekli projeleri yönetir. Zamanının %20-50'sini projelere ayırır. |
| Black Belt | 4-6 hafta (160-240 saat) + 2 proje | İleri istatistik, DOE, çoklu regresyon, değişim yönetimi, proje yönetimi, Lean stratejileri | Tam zamanlı iyileştirme projelerini yönetir. Green Belt'lere mentorluk yapar. Karmaşık, çok fonksiyonlu projeleri yürütür. |
| Master Black Belt (MBB) | Black Belt + 3-5 yıl deneyim | Stratejik yaklaşım, eğitim ve koçluk, ileri analitik yöntemler, organizasyonel dönüşüm | Black Belt'lere mentorluk yapar. Eğitim programlarını tasarlar. Lean Six Sigma'nın organizasyona yayılım stratejisini belirler. |
Belt Hiyerarşisinde Kariyer Yolu
Tipik bir Lean Six Sigma kariyer ilerlemesi şu şekilde gerçekleşir:
- White Belt ile farkındalığın oluşturulması ve temel kavramların öğrenilmesi
- Yellow Belt ile küçük ölçekli projelerde deneyim kazanılması
- Green Belt ile bağımsız proje yönetimi yetkinliğinin elde edilmesi
- Black Belt ile tam zamanlı iyileştirme uzmanlığı ve liderlik
- Master Black Belt ile stratejik danışmanlık ve organizasyonel dönüşüm liderliğine geçiş
Lean Six Sigma'nın Temel Araçları
Lean Six Sigma, her iki metodolojiden gelen zengin bir araç kutusuna sahiptir.
Lean Araçları
- Değer Akış Haritalama (VSM): Malzeme ve bilgi akışının başlangıcından sonuna kadar görselleştirilmesi
- 5S (Seiri, Seiton, Seiso, Seiketsu, Shitsuke): İşyeri organizasyonu ve standartlaştırma sistemi
- Kanban: Görsel çekme sistemi ile envanter ve iş akışını yönetme
- SMED (Single Minute Exchange of Die): Kalıp/ayar değiştirme sürelerini minimize etme
- Kaizen: Küçük adımlarla sürekli iyileştirme etkinlikleri
- Standart İş: En iyi uygulamaların dokümante edilmesi ve takip edilmesi
- Heijunka: Üretim seviyelerini dengeleme
- Jidoka: Anomali tespit edildiğinde sürecin otomatik olarak durdurulması
- Poka-Yoke: Hata önleme mekanizmaları
- Gemba Walk: Süreçleri yerinde gözlemleme
Six Sigma Araçları
- SIPOC Diyagramı: Sürecin üst düzey görselleştirilmesi (Supplier-Input-Process-Output-Customer)
- FMEA (Hata Türü ve Etki Analizi): Potansiyel hataların önceliklendirilmesi
- SPC (İstatistiksel Proses Kontrol): Kontrol kartları ile süreç izleme
- MSA (Ölçüm Sistemi Analizi): Ölçüm sisteminin güvenilirliğinin doğrulanması
- DOE (Deney Tasarımı): Birden fazla değişkenin sistematik test edilmesi
- Regresyon Analizi: Değişkenler arası ilişkilerin modellenmesi
- Hipotez Testleri: İstatistiksel anlamlılığın saptanması (t-testi, Ki-kare, ANOVA)
- Pareto Analizi: Sorunların %80/20 kuralına göre önceliklendirilmesi
- Kontrol Kartları: X-bar, R, p, np, c, u kartları ile süreç stabilitesinin izlenmesi
Lean Six Sigma Proje Seçim Kriterleri
Başarılı bir Lean Six Sigma uygulamasında doğru proje seçimi kritik öneme sahiptir. Her sorun bir Lean Six Sigma projesi değildir. Aşağıdaki kriterler, projelerin seçimi ve önceliklendirilmesinde rehberlik eder:
İyi Bir Proje Nasıl Seçilir?
- Stratejik Uyum: Proje, organizasyonun stratejik hedefleri ve öncelikleriyle uyumlu olmalıdır.
- Ölçülebilir Etki: Beklenen iyileştirme, maliyet tasarrufu veya gelir artışı olarak ifade edilebilmelidir. Genellikle yıllık 50.000-500.000 TL arası tasarruf hedeflenir.
- Uygun Kapsam: Proje ne çok büyük ne de çok küçük olmalıdır. Tipik bir Green Belt projesi 3-6 ayda, Black Belt projesi 4-8 ayda tamamlanmalıdır.
- Veri Erişilebilirliği: Probleme ilişkin verilerin toplanabiliyor olması gerekir.
- Üst Yönetim Desteği: Proje sponsorunun ve üst yönetimin aktif desteği olmazsa olmazdır.
- Takım Kaynakları: Yeterli insan kaynağı ve zaman tahsisi mevcut olmalıdır.
- Gerçek Bir Problem: Çözümü önceden bilinen problemler için DMAIC uygulamak gereksizdir; bu tür sorunlar doğrudan "Just Do It" olarak çözülmelidir.
Proje Seçim Matrisi
Projeler genellikle aşağıdaki boyutlarla değerlendirilir:
- Etki (finansal ve stratejik değer): Yüksek etki önceliklidir.
- Uygulanabilirlik (zorluk ve kaynak gereksinimi): Kolay uygulanabilir projeler tercih edilir.
- Aciliyet (zamanlama ve işletme ihtiyacı): Acil sorunlar öne alınır.
Size Uygun Eğitimi Bulun
Bireysel mi yoksa kurumsal mı eğitim arıyorsunuz?
Lean Six Sigma'nın Faydaları
Organizasyonlar İçin Faydalar
- Maliyet Azaltma: İsraf ve hataların azaltılması doğrudan maliyetleri düşürür. Tipik bir Black Belt projesi yıllık 100.000-500.000 TL tasarruf sağlar.
- Kalite Artışı: Süreçsel varyasyonun azaltılması, ürün ve hizmet kalitesini yükselterek müşteri şikayetlerini azaltır.
- Hız ve Verimlilik: Lead time (teslim süresi) kısalır, kapasite artar, darboğazlar ortadan kalkar.
- Müşteri Memnuniyeti: Daha kaliteli ürünler ve hizmetler, daha kısa teslim süreleri ile müşteri sadakati güçlenir.
- Çalışanlar Arası İşbirliği: DMAIC projeleri departmanlar arası işbirliğini ve veri odaklı karar verme kültürünü güçlendirir.
- Rekabet Avantajı: Sürekli iyileştirme kültürü, organizasyonu pazarda farklılaştırır.
Bireyler İçin Faydalar
- Kariyer Gelişimi: Lean Six Sigma belt sertifikaları, özellikle üretim, sağlık, finans ve hizmet sektörlerinde kariyer avantajı sağlar.
- Problem Çözme Becerisi: Yapılandırılmış analitik düşünme ve veri tabanlı karar verme yetenekleri geliştirilir.
- Liderlik Yetkinliği: Proje yönetimi ve değişim yönetimi becerileri kazandırılır.
- Maaş Avantajı: Lean Six Sigma sertifikalı profesyoneller, sertifikasız meslektaşlarından ortalama %10-20 daha yüksek ücret alır.
Lean Six Sigma Uygulama Alanları
Lean Six Sigma, hemen hemen her sektörde uygulanabilir bir metodoloji olup farklı endüstrilerde farklı şekillerde değer yaratır.
Üretim Sektörü
Lean Six Sigma'nın en köklü olduğu alandır. Üretim hatalarının azaltılması, kalıp değiştirme sürelerinin kısaltılması, envanter optimizasyonu, OEE (Overall Equipment Effectiveness) artırması gibi projelerde yaygın olarak kullanılır. Otomotiv, elektronik, gıda ve ilaç üretimi başta gelen uygulama alanlarıdır.
Sağlık Sektörü
Hastanelerde ameliyathane kullanım oranının artırılması, hasta bekleme sürelerinin azaltılması, ilaç hataları ve enfeksiyon oranlarının düşürülmesi, hasta kayıt süreçlerinin hızlandırılması gibi projelerde kullanılır.
Finans ve Bankacılık
Kredi onay sürelerinin kısaltılması, işlem hataları ve gecikmelerin azaltılması, müşteri şikayet çözüm sürelerinin iyileştirilmesi, uyumluluk (compliance) süreçlerinin optimize edilmesi alanlarında uygulanır.
Bilgi Teknolojileri
Yazılım geliştirme süreçlerinde hata oranlarının düşürülmesi, sistem kesinti sürelerinin azaltılması, servis masası çözüm sürelerinin iyileştirilmesi, DevOps süreçleriyle entegrasyon gibi konularda kullanılır.
Lojistik ve Tedarik Zinciri
Sipariş karşılama sürelerinin kısaltılması, depo operasyonlarının optimize edilmesi, nakliye maliyetlerinin düşürülmesi ve tedarik zinciri görünürlüğünün artırılması gibi projelerde tercih edilir.
Hizmet Sektörü
Çağrı merkezlerinde ilk aramada çözüm oranının artırılması, müşteri deneyiminin iyileştirilmesi, back-office işlemlerinin hızlandırılması alanlarında uygulanır.
Lean Six Sigma Sertifikasyon Yolları
Lean Six Sigma sertifikası almak isteyenler için farklı yollar mevcuttur:
Uluslararası Sertifikasyon Kuruluşları
- ASQ (American Society for Quality): Altı Sigma Green Belt (CSSGB) ve Black Belt (CSSBB) sertifikaları verir. Sınav tabanlıdır ve iş deneyimi gerektirir.
- IASSC (International Association for Six Sigma Certification): Lean Six Sigma Green Belt ve Black Belt sınavları sunar. Eğitim sağlayıcı bağımsız, yalnızca sınav odaklıdır.
- CSSC (Council for Six Sigma Certification): Online sınav ve sertifikasyon imkanı sunar.
Sertifikasyon Süreci
- Eğitim: Akredite bir kuruluştan gerekli eğitimi almak (online veya yüz yüze)
- Proje: Green Belt için en az 1, Black Belt için en az 2 tamamlanmış DMAIC projesi
- Sınav: Teorik bilgiyi ölçen yazılı sınav
- Proje Savunma: Bazı programlarda projelerinizi sunarak savunmanız istenir
Eğitim Programı Seçimi İçin İpuçları
- Eğitim sağlayıcının akreditasyonu olup olmadığını kontrol edin
- Program içeriğin hem Lean hem Six Sigma araçlarını kapsamalı
- Gerçek proje uygulaması içeren programları tercih edin
- Mentor desteği sunan programlar daha yüksek başarı oranı sağlar
Lean Six Sigma Uygulama Adımları
Bir organizasyonda Lean Six Sigma başlatmak için önerilen adımlar:
1. Üst Yönetim Taahhüdü
Lean Six Sigma'nın başarısı, üst yönetimin aktif desteğine bağlıdır. Yönetim, kaynakları tahsis etmeli, projeleri sahiplenmeli ve sonuçları takip etmelidir.
2. Şampiyonların ve Sponsorların Belirlenmesi
Her proje için bir üst yönetim sponsoru (Champion) atanmalıdır. Şampiyonlar, engellerin kaldırılmasında ve kaynak sağlanmasında kritik rol oynar.
3. Eğitim Programının Başlatılması
Öncelikle bir grup Green Belt ve Black Belt adayı seçilir ve eğitim programına alınır. Eğitimler genellikle "eğit ve uygula" formatındadır; teori ve pratik birlikte yürütülür.
4. Pilot Projelerin Seçilmesi
Başarı olasılığı yüksek, etkisi görünür ve kapsamı yönetilebilir pilot projeler seçilir. İlk projelerin başarısı, organizasyonda güven ve ivme oluşturur.
5. Sonuçların Paylaşılması ve Kutlanması
Tamamlanan projelerin sonuçları organizasyon genelinde paylaşılır. Başarı hikayeleri, yeni projelere ilham verir ve kültürel dönüşümü destekler.
6. Programın Yaygınlaştırılması
Pilot dönemden sonra program daha geniş bir kitleye yayılır. Belt eğitimleri sistematik hale getirilir, proje boru hattı oluşturulur ve sonuçlar düzenli olarak raporlanır.
Lean Six Sigma'da Sık Yapılan Hatalar
Lean Six Sigma uygulamalarında başarısızlığa yol açan yaygın hataların farkında olmak, bunlardan kaçınmak için kritiktir:
- Üst yönetim desteğinin yetersizliği: En büyük başarısızlık nedenidir. Liderlik desteği olmadan sürdürülebilirlik sağlanamaz.
- Yanlış proje seçimi: Çok büyük, çok küçük veya stratejik önemi olmayan projeler motivasyonu düşürür.
- Sadece araçlara odaklanmak: Lean Six Sigma bir araçlar koleksiyonu değil, bir düşünce biçimidir. Kültür değişimi olmadan araçlar tek başına yeterli olmaz.
- Veri yerine sezgilerle hareket etmek: DMAIC'in gücü verilere dayanır. Sezgilere dayalı çözümler genellikle kök nedeni ele almaz.
- Kontrol aşamasını atlamak: İyileştirmeler kontrol mekanizmaları olmadan zamanla eski haline döner.
- Eğitimi proje ile birleştirmemek: Sınıf içi eğitim tek başına yeterli değildir; gerçek projelerle pekiştirilmelidir.
İlgili Konular
- Yalın Üretim Nedir?
- Six Sigma Nedir?
- DMAIC Metodolojisi Nedir?
- Kaizen Nedir?
- DPMO ve Sigma Seviyesi Nedir?
- CTQ Nedir?
Sık Sorulan Sorular
Six Sigma, süreçlerdeki varyasyonu azaltmaya ve hata oranını düşürmeye odaklanır. Lean Six Sigma ise buna ek olarak yalın üretimin israf eliminasyonu, akış optimizasyonu ve hız artırmayı da içerir. Kısacası Lean Six Sigma, Six Sigma'nın istatistiksel gücünü Lean'in süreçsel verimliliği ile birleştirir.
Süre seviyeye göre değişir: White Belt 1-2 gün, Yellow Belt 2-4 gün, Green Belt 2-4 hafta (artı proje), Black Belt 4-8 hafta (artı projeler) sürer. Master Black Belt ise Black Belt sonrası 3-5 yıllık deneyim gerektirir.
Lean Six Sigma hemen her sektörde uygulanabilir. Üretim, sağlık, finans, bilgi teknolojileri, lojistik, perakende, kamu, enerji ve telekomünikasyon en yaygın uygulama alanlarıdır. Tekrarlayan bir süreç olan her yerde Lean Six Sigma kullanılabilir.
Önce temel bir eğitim alınmalı (en az Yellow Belt seviyesinde), ardından iş yerinizde tekrarlayan bir problem veya verimsiz bir süreç belirlenmelidir. DMAIC metodolojisini takip ederek ve bir mentor desteği ile ilk projenize başlayabilirsiniz.
Green Belt'ler genellikle kendi iş alanları içinde orta ölçekli projeleri yönetir ve zamanlarının bir kısmını bu projelere ayırır. Black Belt'ler ise tam zamanlı iyileştirme projeleri yürütür, daha ileri istatistiksel araçları kullanır, çok fonksiyonlu takımları yönetir ve Green Belt'lere mentorluk yapar.
Çoğu saygın sertifikasyon programında evet. Green Belt için en az 1, Black Belt için en az 2 tamamlanmış DMAIC projesi beklenir. IASSC gibi bazı kuruluşlar yalnızca sınav tabanlı sertifikasyon sunar, ancak proje deneyimi olmadan sertifikanın değerini tam anlamıyla göstermek zordur.
Tasarruf, projenin kapsamına ve sektöre göre değişir. Tipik bir Green Belt projesi yıllık 50.000-250.000 TL, Black Belt projesi ise 100.000-500.000 TL veya daha fazla tasarruf sağlayabilir. Bazı büyük ölçekli stratejik projeler milyonlarca liralık etki yaratabilir.
Evet, pek çok akredite kuruluş online Lean Six Sigma eğitim programları sunmaktadır. Online eğitimler esneklik avantajı sağlar. Ancak yüz yüze eğitimlerdeki grup çalışmaları ve mentorluk deneyimi de değerlidir. Hibrit (online + yüz yüze) modeller giderek daha popüler hale gelmektedir.











